Często zdarza się, że ktoś myli się w prostej sprawie mimo
całkowitej pewności prawidłowej decyzji lub rozwiązania. Popełnia oczywisty
błąd tylko dlatego, że kilkanaście następujących po osób również go popełniło.
Przykład: na zajęciach podpisywana jest lista, w której trzeba podać m.in.
województwo, w którym się mieszka. Student znający zasady ortografii i
wiedzący, że nazwę województwa pisze się małą literą, na liście robi błąd bo wszystkie
wcześniejsze osoby podpisujące listę osoby nazwę województwa również napisały z
błędem. Psycholodzy uważają, że zachowanie studenta wynika z konformizmu
moralnego. Tymczasem to nie konformizm sprawił, że student dokonał złego wyboru
mimo pewności innego rozwiązania. Student z powodu tego samego, błędnego wyboru
wielu osób jednocześnie, sam stracił pewność siebie co do własnego
postępowania. Postępowania człowieka w takich przypadkach jest
więc spowodowane działaniem przypadkowego autorytetu, a nie konformizmu. Konformizm ma charakter
świadomy- wiemy i myślimy, że to co robimy jest złe, ale decydujemy się
postąpić wbrew własnemu przekonaniu, zgodnie jednak z oczekiwaniami innych
ludzi, żeby nie narazić się na karę społeczną. Przypadkowy autorytet to działanie
wielu osób jednocześnie, sprawiające zmianę wcześniejszej, w pełni wyrobionej wiedzy.
Jednoczesny błąd dużej grupy przypadkowych, często zupełnie obcych ludzi
powielany jest także przez człowieka mimo jego znajomości prawidłowego
rozwiązania. Dzieje się tak, gdyż mimowolnie stają się one dla niego autorytetem.
Człowiek podświadomie sądzi, że zdanie wielu innych osób jednocześnie jest prawdziwsze od jego wiedzy, gdyż wartość ich opinii ocenia wyżej od wartości własnej wiedzy co do
właściwej decyzji. W następstwie traci swoją wcześniejszą pewność i popełnia
ten sam błąd co pozostali.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz